Với người dân Nam Bộ, ăn Tết miền Tây không chỉ là dịp sum vầy mà còn là khoảnh khắc để gìn giữ văn hoá ẩm thực truyền thống. Mâm cơm ngày Tết không thể thiếu những món ăn đặc trưng như bánh tét thơm dẻo, thịt kho hột vịt béo ngậy chan nước dừa, canh khổ qua nhồi thịt mang ý nghĩa “khổ qua đi”, hay tôm kho tàu đỏ au tượng trưng cho may mắn. Đi kèm là củ kiệu muối, dưa giá, mứt dừa nhiều màu và mâm ngũ quả tràn đầy ý nghĩa. Tất cả tạo nên một mâm cỗ Tết miền Tây giản dị mà ấm áp, đậm đà hồn quê.
3 món ăn tết miền Tây phải có
Theo phong tục ăn tết miền Tây, có rất nhiều món ăn truyền thống. Tuy nhiên có 3 món không được thiếu trong mâm cỗ ngày tết bao gồm:
Bánh tét
Bánh tét thường được chuẩn bị từ những ngày cuối năm. Đặc biệt hình ảnh cả nhà ngồi quây quần cùng nhau nấu bánh tét vào đêm 29, hoặc đêm giao thừa để lại thật nhiều cảm xúc. Món bánh tét lá cẩm được xem là món ăn đặc trưng của người dân miền Tây với màu tím cực hút mắt. Cách làm bánh tét lá cẩm không hề đơn giản, bạn cần nấu lá cẩm lấy nước, ngâm loại nếp ngon để cho ra màu tím tự nhiên. Sau đó trộn lẫn với nước cốt dừa và dùng thịt, trứng vịt muối làm nhân. Gói thật chặt và đem đi nấu khoảng từ 4-5 tiếng để bánh chín mềm.
Món bánh tét lá cẩm nổi tiếng và không thể thiếu dịp tết miền Tây
Thịt kho hột vịt
Bên cạnh bánh tét, thịt kho hột vịt cũng là một trong những món ăn tết miền Tây không thể thiếu. Thịt kho hột vịt mang ý nghĩa vuông tròn vẹn toàn, mang lại nhiều may mắn, sung túc cho gia chủ trong năm mới. Món ăn này không chỉ để cúng ông bà mà còn là món ăn khoái khẩu trong dịp tết của nhiều cánh mày râu. Đi đâu về mà có tô cơm ăn với thịt kho hột vịt là ấm bụng.
Canh khổ qua
Ngoài bánh tét và thịt kho hột vịt, mâm cơm tết người miền Tây còn luôn có sự hiện diện của món canh khổ qua. Với mong muốn năm mới qua đi những khổ đau và đón chào những điều tốt lành nhất. Canh khổ qua với vị đắng nhẹ nên nhiều bạn trẻ không ăn được, tuy nhiên đây là một món ăn tốt cho sức khỏe, thanh mát giải nhiệt bạn nên tập ăn nhé!
Mâm cơm ngày tết miền Tây với đầy đủ các món bánh tét, thịt kho, canh khổ qua.
4 lễ nghi dịp tết miền Tây
Miền Tây được đánh giá là vùng đất xem trọng những giá trị tâm linh. Cũng chính vì thế những lễ nghi ăn tết ở miền Tây khá được người dân xem trọng.
Đưa ông táo về trời
Đưa ông Táo về trời là một trong những lễ nghi trong dịp cuối năm mà bạn cần lưu ý. Vào ngày 23 tháng chạp hằng năm, gia chủ sẽ phải làm lễ cúng nhỏ tiễn đưa ông Táo về trời. Ông Táo sẽ báo cáo những điều gia chủ đã làm được trong một năm vừa qua và xin cho gia chủ thêm nhiều điều may mắn cho năm mới.
Mâm cúng thường sẽ phải có chè trôi nước với ý nghĩa cầu mong mọi điều suôn sẻ thuận lợi. Ngoài ra, gia chủ còn không quên mua cá chép về thả dưới sông để làm phương tiện chầu trời cho Táo.
Thả cá chép dưới sông để làm phương tiện giúp Táo chầu trời thuận tiện
Viếng mộ đầu năm
Trong khoảng thời gian từ 23 đến ngày 30 tháng chạp, con cháu trong gia đình sẽ đi thăm, quét dọn mộ ông bà tổ tiên. Sau khi dọn dẹp và trang hoàng lại nơi đây, mọi người sẽ để hoa và bày trái cây, nhang đèn cúng và mời ông bà về ăn tết.
Đối với những con, cháu không về kịp dịp cuối năm. Ngay vào ngày đầu năm mới sẽ đi viếng mộ thắp hương cho ông bà. những việc làm này thể hiện lòng thành kính, hiếu đạo với ông bà tổ tiên và những người đã mất.
Đón giao thừa và lễ cúng tổ tiên
Giao thừa, khoảnh khắc thiêng liêng giao giữa năm cũ và năm mới với mong muốn đoàn viên chính là ý nghĩa lớn mà nhà nhà đều mong muốn. Không chỉ đoàn viên giữa ba mẹ. con cháu, anh chị trong gia đình hiện tại. Đây còn là mong muốn đoàn viên cùng những thế hệ ông bà ngày trước. Do đó mọi người thường chuẩn bị mâm cỗ đầy đủ vật phẩm để mời ông bà về cùng ăn tết với gia đình. Điều này thể hiện giá trị đạo lý uống nước nhớ nguồn của người Việt ta, cũng là nhắc nhở con cháu thế hệ sau không được quên ông bà, tổ tiên.
Giao thừa sum vầy cùng cả gia đình là mong muốn của người miền Tây
Đi lễ chùa đầu năm
Những ngày đầu năm mới, ngoài việc đi viếng mộ ông bà tổ tiên, người miền Tây còn ưu tiên việc đi lễ chùa. Họ cầu mong cho một năm mới nhiều may mắn, đạt nhiều thành công, sức khỏe và bình an. Việc đi lễ chùa đầu năm được xem là hành động tỏ lòng thành kính với Đức Phật, các vị tổ tiên. Đồng thời cũng là nơi giúp gột rửa những điều cũ, những sai lầm trong quá khứ để bản thân cảm thấy thanh tịnh hơn.
5 điều kiêng kỵ những ngày đầu năm
Với những người vốn đã quen thuộc việc đón tết ở miền Tây sông nước thì những thông tin này là điều đã nắm lòng. Thế nhưng với những ai lần đầu ăn tết miền Tây thì cần phải nắm rõ để không phạm phải những lỗi cơ bản sau:
- Trước khi kết thúc năm cũ, các thùng, lu, hũ chứa gạo, muối, nước,… trong nhà đều phải được đổ đầy với hy vọng một năm mới đong đầy, no đủ và vẹn tròn.
- Không để cho người khác chặt hoặc xin cành, nhánh của cây mai nhà mình. Vì làm như vậy gia đình sẽ bị mất lộc, mất may mắn trong năm.
- Kiêng quét nhà trong 3 ngày tết, tránh múc nước giếng trong ngày đầu năm vì sợ quét hết lộc trong nhà cũng như động vào long mạch của gia đình.
- Ngày đầu năm mới không nên mặc đồ toàn đen hoặc trắng vì điều đó tượng trưng cho những điều không may mắn.
- Khách đến nhà được gia chủ mời cơm thì không nên từ chối để tránh hiềm khích về sau.
Trải qua nhiều năm tháng, những điều kiêng kỵ đã có những sự giản lược hoặc điều chỉnh để phù hợp hơn với nhịp sống đương thời. Tuy nhiên nếu có thể, bạn vẫn nên tránh những điều kiêng kỵ trên để ông bà vui cũng như tin tưởng hơn về vận may gia đình trong năm mới.
Kiêng quét nhà ngày đầu năm để không bị mất tài lộc trong năm mới
Trên đây là những thông tin thú vị về 3 món ăn, 4 lễ nghi và 5 điều kiêng kỵ trong phong tục ngày tết miền Tây có thể bạn chưa biết. Nếu đã có dịp ăn tết miền Tây, bạn hãy phản hồi với SaiGon Star Travel về những điều thú vị khác chưa được đề cập nhé!
Với những bạn lần đầu được ăn tết miền Tây, SaiGon Star Travel chúc bạn có những trải nghiệm thật vui trong những ngày đầu năm tại miền Tây thân yêu.
